Portal Orzeczeń Sądu Rejonowego w Rybniku

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

6 października 2025roku

Sąd Rejonowy w Rybniku, V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie:

Przewodniczący: Sędzia Wiesław Jakubiec

Protokolant : osobiście

po rozpoznaniu 6 października 2025 roku w Rybniku

na posiedzeniu niejawnym

sprawy z odwołania D. M.

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.

z dnia 2 października 2024 roku nr (...)

o świadczenie rehabilitacyjne

zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonej D. M. prawo do świadczenia rehabilitacyjnego od dnia 1.06.2024 r. do 30.06.2024 r. po ustaniu zatrudnienia u płatnika F.H. (...) i zwalnia ubezpieczoną z obowiązku zwrotu pobranego świadczenia rehabilitacyjnego za ww. okres.

Sygn. akt V U 324/24

UZASADNIENIE

Decyzją z 2 października 2024 roku, nr (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił ubezpieczonej D. M. przyznania prawa do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 1.06.2024 r. do 30.06.2024 r. po ustaniu zatrudnienia u płatnika F.H.(...) i zobowiązał do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wraz z odsetkami w łącznej kwocie 3853, 19 zł. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że ubezpieczona wykorzystała okres świadczenia rehabilitacyjnego niezgodnie z jego przeznaczeniem, gdyż w dniu 29.06.2024 r. związek małżeński, czyli traktowała czas świadczenia jako czas wolny, który może swobodnie dysponować . Stwierdził, że zawarcie małżeństwa przed kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego następuje z zachowaniem formy uroczystej i nie jest ono czynnością życia codziennego.

Od powyższej decyzji ubezpieczona złożyła odwołanie wnosząc o zmianę decyzji. W uzasadnieniu wskazała, że zawarcie związku małżeńskiego było zaplanowane od roku, kiedy jej stan emocjonalny był stabilny. Dodała, że samo zawarcie małżeństwa miało jedynie charakter formalny (bez przyjęcia weselnego), kwestiami organizacyjnymi z tym związanymi zajął się jej przyszły mąż i to terapeuci zalecili jej formalizację związku jako element wspierający proces leczenia mający na celu wzmocnienie jej poczucia bezpieczeństwa. Wskazała, że zawarcie małżeństwa nie zakłóciło terapii.

W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania i podtrzymał wcześniejsze twierdzenia.

Sąd ustalił co następuje:

Ubezpieczona D. M. był zatrudniona do 31.12.2023 r. w firmie F.H (...) w W. (sklep sieci (...)). Od stycznia 2024 r. była niezdolna do pracy z przyczyn psychiatrycznych (depresja, zaburzenia depresyjno- lękowe). Po upływie okresu zasiłkowego ubezpieczonej przyznano świadczenie rehabilitacyjne na okres od 1.04.2024 r. do 29.07.2024 r.

Ubezpieczona cierpi na schorzenia psychiatryczne od śmierci męża, tj. od 2014 r.. W okresie od 12.04. do 27.06.2024 r. ubezpieczona leczona była w oddziale dziennym Centrum (...) sp. z o.o. w W. Ubezpieczona od lekarza prowadzącego miała zalecenie wychodzenie z domu, aktywność.

W dniu 29.06.2024 r. ubezpieczona zawarła cywilny związek małżeński, który planowała od roku. Na uroczystości była tylko najbliższa rodzina. Nie było przyjęcia weselnego, jedynie obiad z cateringu i tort, bo goście przyjechali z daleka.

Decyzją z 2 października 2024 roku, nr (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił ubezpieczonej D. M. przyznania prawa do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 1.06.2024 r. do 30.06.2024 r. po ustaniu zatrudnienia u płatnika F.H.(...) i zobowiązał do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wraz z odsetkami w łącznej kwocie 3853, 19 zł

Dowód: akta rentowe- karta informacyjna z pobytu w opiece dziennej, decyzja z 2.10.2024 r. wraz z protokołem

Zaświadczenie lekarza prowadzącego z 20.01.2025 r. K. 16, przesłuchanie ubezpieczonej k. 20, dokumentacja z terapii k. 26-31, zaświadczenie psychologa z 22.04.2025 r. k. 39, opinia biegłego z zakresu psychiatrii T. M. k.46-47

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci w/w dokumentów, opinii biegłego z zakresu psychiatrii i przesłuchanie ubezpieczonej, które Sąd uznał za wiarygodne, wzajemnie ze sobą korelujące i rzeczowe.

Sąd zważył co następuje:

Odwołanie zasługuje na uwzględnienie.

Jak stanowi art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2025 r., poz. 501 j.t. ze zm.) świadczenie rehabilitacyjne przysługuje ubezpieczonemu, który po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, a dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy. Świadczenie rehabilitacyjne przysługuje przez okres niezbędny do przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy (§2).

Na podstawie art. 7 pkt 1 ustawy zasiłkowej zasiłek chorobowy przysługuje również osobie, która stała się niezdolna do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli niezdolność do pracy trwała bez przerwy co najmniej 30 dni i powstała nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego. Stosownie do art. 22 w/w ustawy do świadczenia rehabilitacyjnego stosuje się odpowiednio przepisy art. 11 ust. 4 i 5, art. 12, art. 13 ust. 1, art. 15 i 17.

Zgodnie z art. 17 ww. ustawy ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia.

Odnosząc się do drugiej z przesłanek z art. 17 ust. 1 ustawy zasiłkowej stwierdzenie czy faktycznie wykonywanie przez odwołującego pracy zarobkowej było sprzeczne z celem udzielonego zwolnienia lekarskiego. Przez wykorzystywanie zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem należy rozumieć wykonywanie czynności mogących przedłużyć okres niezdolności do pracy. Wykorzystywanie zwolnienia niezgodnie z jego celem może dotyczyć każdej działalności ubezpieczonego. Przesłanka ta koncentruje się zatem na relacji między sposobem zachowania ubezpieczonego a celem zwolnienia od pracy

Jak trafnie wskazał Sąd Najwyższy, wykorzystywaniem zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia jest zawsze wykonywanie czynności mogących przedłużyć okres niezdolności do pracy. Celem zwolnienia od pracy jest zaś odzyskanie przez ubezpieczonego zdolności do pracy, stąd w jego osiągnięciu przeszkodą mogą być wszelkie zachowania ubezpieczonego utrudniające proces leczenia i rekonwalescencję (por. wyrok SN z dnia 14 grudnia 2005 ., III UK 120/05, OSNP 2006, nr 21-22, poz. 338).

W związku ze stanem zdrowia ubezpieczona przebywała na zwolnieniu lekarskim. ZUS nie kwestionował samej zasadności wystawienia zwolnienia lekarskiego, podnosił jednak, że ubezpieczona wykorzystywała zwolnienie lekarskie (okres świadczenia rehabilitacyjnego) niezgodnie z jego celem.

Jednakże żaden dowód nie potwierdził, aby ubezpieczona w czasie zwolnienia lekarskiego (przebywania na świadczeniu rehabilitacyjnym) dokonywała czynności sprzecznych z jego treścią lub mogących spowodować skutki polegające na pogorszeniu się stanu jej zdrowia. Żaden z dowodów nie prowadzi do ustalenia, aby ubezpieczona, poza zawarciem małżeństwa, dokonywała jakichkolwiek innych czynności mogących ewentualnie wpłynąć na pogorszenie jej stanu zdrowia. Zawarcie małżeństwa, przy zwolnieniu lekarskim z adnotacją "chory może chodzić", z zaleceniem lekarskim wychodzenia z domu i podejmowania aktywności nie doprowadziło do wykorzystania zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego przeznaczeniem. Zawarcie związku małżeńskiego nie pogorszyło jej stanu zdrowia i nie skutkowało przedłużeniem leczenia. Stan ubezpieczonej pozwalał na to, aby przyjechać do urzędu i zawrzeć małżeństwo. Sama potrzeba zawarcia związku małżeńskiego została podjęta długi czas wcześniej, gdy ubezpieczonej partner się oświadczył i gdy znajdowała się w dobrym samopoczuciu. Osoby (lekarz, terapeuta) prowadzące leczenie ubezpieczonej namawiały ja do sformalizowania związku widząc w tym wzmocnienie efektu terapii poprzez zapewnienie ubezpieczonej poczucia bezpieczeństwa. Bezsprzecznie to zdarzenie wpłynęło pozytywnie na psychikę ubezpieczonej, zredukowało stres wywołany różnymi zdarzeniami, w tym związanymi z zakończeniem zatrudnienia. Samo wydarzenie trwało bardzo krótko, albowiem ograniczyło się tylko do formalnej uroczystości w urzędzie oraz obiadu (catering) i tortu dla najbliższej rodziny, która przyjechała z daleka. Sąd podzielił stanowisko Sądu Najwyższego, który wskazał w swoim orzeczeniu, że udział pracownika we własnym ślubie w czasie zwolnienia lekarskiego zawierającego adnotację "chory może chodzić", nie koliduje z obowiązkami pracowniczymi i nie może być uznany za ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych w rozumieniu art. 52 § 1 pkt 1 kp (wyrok Sądu Najwyższego z 2 kwietnia 1998 r. w sprawie sygn. akt I PKN 14/98).

W świetle powyższego uznać, że nie zaistniała żadna z przesłanek utraty prawa do zasiłku chorobowego, świadczenie to jest świadczeniem należnym i przysługuje ubezpieczonej. Na marginesie Sąd wskazuje, że organ rentowy nie podjął próby dowodzenia swych twierdzeń, chociaż to na nim spoczywał ciężar dowodowy.

Ustalając powyższe Sąd w pełni podzielił opinię biegłego z zakresu psychiatrii T. M. jako wydaną przez osobę będącą specjalistą w zakresie schorzeń występujących u ubezpieczonej. Opinia wydana przez biegłego jest szczegółowa, przystępna i zrozumiała dla osób nie dysponujących wiedzą medyczną, zaś wnioski sformułowane zostały jasno, czytelnie i jednoznacznie. Ponadto żadna ze stron nie wniosła zarzutów odnośnie wniosków tej opinii.

Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 477 ^{( 14)} § 2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał ubezpieczonej D. M. prawo do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 1.06.2024 r. do 30.06.2024 r. po ustaniu zatrudnienia u płatnika F.H.(...) i zwolnił ubezpieczoną z obowiązku zwrotu pobranego świadczenia.

Sędzia Wiesław Jakubiec