Portal Orzeczeń Sądu Rejonowego w Rybniku

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 23 stycznia 2024 r.

Sąd Rejonowy w Rybniku I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący:	Sędzia Ewa Buczek- Fidyka
Protokolant:	Starszy protokolant sądowy Antonina Hendzel

po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2024 r. w Rybniku

na rozprawie

sprawy z powództwa (...) w Z.

przeciwko W. Ś.

o zapłatę

1.  zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3225 zł (trzy tysiące dwieście dwadzieścia pięć złotych) z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie od kwoty 2500 zł (dwa tysiące pięćset złotych) od dnia 11 lutego 2023r.,

2.  zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1117 zł (tysiąc sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia prawomocności wyroku.

Sygn. akt I C 1606/23

UZASADNIENIE

Powód (...) z siedzibą w Z. (Szwajcaria) wniósł przeciwko pozwanemu W. Ś. pozew o zapłatę 3225 zł z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie od kwoty 2500 zł od dnia 11 lutego 2023 r., oraz o zasądzenie zwrotu kosztów procesu.

W uzasadnieniu wskazał, że poprzednika prawnego powoda i pozwanego łączyła umowa pożyczki z dnia 5 grudnia 2022r.. Pomimo upływu terminu zapłaty pożyczki i wezwań pozwanego do zapłaty do tej pory pożyczka nie została zwrócona. Na dochodzoną kwotę składają się: kwota pożyczki - 2500 zł, prowizja – 683,90 zł i odsetki kapitałowe – 41,10 zł.

Nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu upominawczym dnia 2 listopada 2023r. referendarz sądowy uwzględnił powództwo w całości.

W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany zaskarżył nakaz zapłaty w całości wnosząc o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na jej rzecz kosztów procesu.

Strona pozwana zakwestionowała roszczenie co do zasady, jak i wysokości, wskazując, że powód nie wykazał, by umowa została w ogóle zawarta (przedłożono tylko kopię umowy bez jakiegokolwiek podpisu, co powoduje, iż nie ma on waloru dokumentu ) i przedłożona pozwanemu do akceptacji oraz wskazał, że nie wykazano , ze umowa nie zawiera zapisów sprzecznych z prawem, pozwany wskazywał, iż wątpliwości jego budzi data sporządzenia pozwu i potwierdzenia za zgodność z oryginałem jego załączników, gdzie wskazano że jest to 14 sierpnia 2023r., podczas gdy w nakazie zapłaty wskazano, iż pozew wpłynął 17 lipca 2023r. . Nadto zarzucono brak legitymacji czynnej powoda z uwagi na brak czytelnych podpisów pod umową cesji oraz podniesiono , iż opłatę od pozwu i opłatę od pełnomocnictwa uiściła inna spółka co wskazuj na pozorność umowy cesji.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 5 grudnia 2022 r. W. Ś. zawarł z (...) Sp. z o.o. w W. umowę pożyczki nr (...), na mocy której została mu udzielona pożyczka w kwocie 2500 zł na okres 30 dni. Całkowita kwota do zwrotu wynosiła 3225 zł, w tym prowizja 683,90 zł oraz odsetki kapitałowe 41,10 zł. Kwota pożyczki została wypłacona pozwanemu na jego rachunek bankowy nr (...) tego samego dnia. Jednocześnie strony zastrzegły, że w razie opóźnienia w spłacie pożyczki pożyczkobiorca będzie zobowiązany do zapłaty odsetek umownych w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie. Jednym z warunków zawarcia umowy było uprzednie utworzenie Profilu Klienta, czyli indywidulanego konta internetowego, założonego przez pożyczkobiorcę z chwila prawidłowego wypełnienia i złożenia wniosku o pożyczkę i dokonanie przelewu weryfikacyjnego , na kwotę 0,01 zł, co też pozwany uczynił w dniu 5 grudnia 2022r. . Umowa pożyczki zawarta została za pośrednictwem (...) Sp. z o.o. w W..

(dowód: umowa pożyczki z załącznikami k. 7-8, potwierdzenie przelewu k. 9, przelew weryfikacyjny, k:9v)

1 października 2021r. (...) Sp. z o. o. w W. (Cedent) i (...) z siedzibą w Z. (Cesjonariusz) zawarli Ramową Umowa Przelewu Wierzytelności, na mocy której cedent sprzedawał cesjonariuszowi przysługujące mu wymagalne wierzytelności niespłacane terminowo. Pliki danych zawierające sprzedawane wierzytelności przesyłane miały być do Cesjonariusza, który musiał je zaakceptować. Przeniesienie wierzytelności następowało w dniu wystawienia Aktu cesji. W dniu 29 marca 2023 r. wystawiono Akt cesji nr (...)do Ramowej Umowy Zakupu wierzytelności z 1 października 2021r., na mocy której Cedent przeniósł na powoda m.in. wierzytelność przysługującą wobec W. Ś. wynikającą z umowy nr (...). Cesjonariusz dokonał zapłaty stosownej ceny zakupu wierzytelności.

(dowód: ramowa umowa cesji z zał. i aneksem o sprostowaniu k.14-16, Akt cesji z zał. k. 11-12, oświadczenie k.13)

Pismem z dnia 4 kwietnia 2023 r. (...) z siedzibą w Z. poinformowało pozwanego o przelewie jego wierzytelności i o wysokości zadłużenia. Jednocześnie wezwano pozwanego do zapłaty zadłużenia w terminie 7 dni od otrzymania wezwania do zapłaty.

(dowód: zawiadomienie o cesji wraz z przedsądowym wezwaniem do zapłaty k. 10)

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o złożone i wskazane powyżej dokumenty, uznając zgromadzony w ten sposób materiał dowodowy za wystarczający i w pełni wiarygodny, a przeprowadzone postępowanie dowodowe za pozwalające na rozstrzygnięcie sprawy.

Odnośnie mocy dowodowej dokumentów prywatnych, wydruki komputerowe mogą stanowić dowód w postępowaniu cywilnym, co wynika z przyjętej powszechnie wykładni przepisów art. 308 k.p.c. Wydruki komputerowe stanowią, bowiem "inny środek dowodowy", o którym mowa w art. 308 k.p.c. i art. 309 k.p.c., gdyż wymieniony tam katalog ma charakter otwarty.

Jednocześnie należy zauważyć, że wydrukami są jedynie umowa pożyczki i dowód przelewu. Pozostałe dokumenty potwierdzone zostały za zgodność z oryginałem przez fachowego pełnomocnika oraz zawierały podpisy osób upoważnionych do ich podpisania. Twierdzenia pozwanego kwestionujące moc dowodową tych dokumentów należało zatem uznać za gołosłowne, zmierzające jedynie do uniknięcia odpowiedzialności za zaciągnięte zobowiązanie.

Sąd zważył, co następuje:

W świetle poczynionych ustaleń faktycznych w ocenie Sądu poza sporem był fakt, że pozwanego łączyła z pierwotnym wierzycielem umowa pożyczki.

Zgodnie z art. 720 § 1 k.c. przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Z tytułu udzielenia pożyczki pożyczkodawca może żądać wynagrodzenia w formie odsetek albo prowizji za korzystanie przez pożyczkobiorcę z jego środków finansowych.

Z kolei w myśl art. 3 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 12 czerwca 2019 r. o kredycie konsumenckim przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255.550 złotych albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi, przy czym za umowę o kredyt konsumencki uważa się między innymi umowę pożyczki.

W pierwszej kolejności należało odnieść się jednak do zarzutu pozwanego odnośnie niewykazania legitymacji procesowej przez powoda, jako zarzutu najdalej idącego.

Powód celem wykazania swojej legitymacji przedłożył dokument w postaci ramowej umowy przelewu wierzytelności z dnia 1 października 2021r. i akt cesji z 29 marca 2023 r. wraz z wydrukiem załącznika, z którego wynikało, iż wierzytelność dochodzona pozwem została przelana na powoda przez pożyczkodawcę.

Zgodnie z art. 509 k.c. wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki. Ponadto, należy wskazać, iż dla skuteczności umowy cesji istotne jest, by wierzytelność będąca przedmiotem przelewu oznaczona była poprzez wskazanie świadczenia i stosunku prawnego w ramach którego ma ono zostać spełnione. W przedłożonym załączniku do aktu cesji niewątpliwie wskazano jakiego stosunku prawnego dotyczy (pożyczki nr (...)), umożliwiając tym samym weryfikację, czy powodowi przysługuje wierzytelność w niniejszej sprawie. Strona powodowa dołączyła także stosowne pełnomocnictwa, oraz oświadczenie cedenta o zapłacie ceny. Pisma te zostały podpisane przez osoby uprawnione do reprezentacji pozwanego i poświadczone za zgodność z oryginałem przez pełnomocnika reprezentującego w sprawie. Nie sposób zatem pozbawiać ich jak chciał tego pozwany mocy dowodowej. W ocenie Sądu strona powodowa wykazała więc, że cesja była skuteczna, a zatem powód posiadał legitymację czynną w sprawie. Tym samym zarzut braku legitymacji czynnej powoda okazał się chybiony.

Przywołana wyżej ustawa dopuszcza zawieranie umowy o kredyt konsumencki (w tym umowy pożyczki) za pomocą środków porozumiewania się na odległość. Umowa o kredyt konsumencki zawierana na odległość to taka umowa, która spełnia warunki przewidziane w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta. Jest to zatem umowa, którą kredytodawca zawiera z konsumentem w ramach zorganizowanego systemu zawierania umów na odległość, bez jednoczesnej fizycznej obecności stron, z wyłącznym wykorzystaniem jednego lub większej liczby środków porozumiewania się na odległość do chwili zawarcia umowy włącznie.

Umowa pożyczki, której wartość przekracza tysiąc złotych, wymaga zachowania formy dokumentowej. Zgodnie z art. 772 k.c. do zachowania dokumentowej formy czynności prawnej wystarcza złożenie oświadczenia woli w postaci dokumentu, w sposób umożliwiający ustalenie osoby składającej oświadczenie. Biorąc pod uwagę powyższe argumenty należy uznać, że umowę o kredyt konsumencki można zawrzeć zarówno w formie pisemnej (z własnoręcznymi podpisami), jak i na innym trwałym nośniku. W myśl powyższej interpretacji - nie jest konieczne opatrzenie dokumentu umowy przez strony własnoręcznym podpisem albo podpisem elektronicznym. Forma, jakiej wymaga art. 29 ust. 1 ustawy
o kredycie konsumenckim (z uwzględnieniem wykładni prounijnej oraz celowościowej), jest zachowana również wtedy, gdy treść oświadczeń woli spisano na dokumencie papierowym, ale nie zamieszczono pod nim własnoręcznych podpisów albo umieszczono faksymile lub innego rodzaju podpis powielony mechanicznie. Dopuszczalne są różnorodne sposoby dochowania wymaganej formy przy zawieraniu umowy o kredyt konsumencki. Sposobem takim może być m.in. złożenie oświadczeń woli przez strony za pomocą środków porozumiewania się na odległość (np. telefonu, poczty elektronicznej, przelewu weryfikacyjnego), a następnie spisania postanowień umowy na papierowym dokumencie (np. w postaci wydruku) czy pliku, bez własnoręcznych podpisów. Wobec tego, wbrew twierdzeniom pozwanej, wykazanie zawarcia umowy nie wymagało przedłożenia umowy opatrzonej własnoręcznymi podpisami stron.

Pozwany podniósł zarzut niewykazania dochodzonego roszczenia, ale - w przeciwieństwie do powoda - nie przedstawił żadnych dowodów na potwierdzenie swoich zarzutów. Sąd natomiast nie może opierać się na gołosłownych twierdzeniach pozwanego.

Co więcej, zarzutowi podnoszonemu przez pozwanego, iż do zawarcia umowy pożyczki nie doszło , przeczy fakt, iż pozwany otrzymał na swój rachunek bankowy kwotę 2500 zł, po uprzedniej weryfikacji jego tożsamości przez dokonanie przelewu weryfikacyjnego na kwotę 0,01 zł. Należy wskazać, że powód dołączył wydruk komputerowy potwierdzenia przelewu na konto pozwanego kwoty pożyczki z 5 grudnia 2022 r. na kwotę 2500 zł. By dowieść swojej racji pozwany mógł, np. przedłożyć wyciąg z rachunku bankowego za miesiąc grudzień 2022 r. i dowodzić że nie otrzymał kwoty 2500 zł, bądź że otrzymaną kwotę spłacił poprzez przedłożenie potwierdzenia przelewu. Powyższego jednak pozwany nie uczynił. Nie przedłożył żadnych dokumentów poświadczających wpłatę całości lub części zobowiązania na rzecz powoda ani nie wykazał swoich racji w inny sposób.

Zarzut stosowania w umowie niedozwolonych postanowień umownych również okazał się nietrafiony. Żądane przez powoda koszty zawarte w umowie pożyczki obok kapitału głównego – prowizja, nie przekroczyły maksymalnej wysokości pozaodsetkowych kosztów kredytów zgodnie z art. 36a ww. ustawy o kredycie konsumenckim. Analiza postanowień umownych pod kątem ich abuzywnego charakteru w świetle art. 385 ¹ § 1 k.c. nie wykazała, aby zaistniały wszystkie przesłanki wynikające z tego przepisu. W niniejszej sprawie postanowienia umowne dotyczące prowizji wprawdzie nie dotyczą głównego świadczenia stron i nie zostały indywidualnie uzgodnione z pozwaną, gdyż umowa pożyczki stanowi wzorzec umowy, lecz w żaden sposób nie kształtują jej praw i obowiązków w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jej interesy. Ustalona zatem wysokość prowizji na kwotę 683,90 zł nie stanowi rażącego naruszenie interesów pozwanego jako konsumenta. Postanowienie umowne określające kwotę prowizji nie można uznać za przerzucenie na pozwanego kwot niebędących realnymi kosztami danej pożyczki, obliczonymi jedynie na maksymalny zysk danego przedsiębiorcy. Powszechnie znany jest fakt, że instytucje kredytowe (pożyczkowe) udzielają kredytów (pożyczek) oceniając zdolność kredytową konsumenta w sposób mniej rygorystyczny niż banki. Ze względu na to ponoszą większe ryzyko niewypłacalności potencjalnego pożyczkobiorcy, co z kolei przekłada się na stosowne opłaty narzucane w poszczególnych umowach, mające niejako „równoważyć” nieściągalne należności. Prowizja w wysokości 683,90 zł stanowi zaledwie 27% kwoty przekazanej pozwanej z tytułu umowy pożyczki, tj. 2500 zł. Nie jest zatem kwotą wygórowaną. Jednocześnie umowa pożyczki nie przewidywała innych kosztów pozaodsetkowych. Z tego względu postanowienia umowne w przedmiocie pozaodsetkowych kosztów kredytu w niniejszej sprawie, tj. prowizji nie stanowiły w ocenie Sądu niedozwolonych klauzul umownych.

Rozstrzygniecie o odsetkach Sąd oparł o art. 481 § 2 ¹ k.c. oraz umowę stron. Powód domagał się odsetek umownych w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie od kwoty 2500 zł od dnia 11 lutego 2023 r. tj. od dnia następnego po upływie okresu, na jaki pożyczka została ostatecznie udzielona. Zgodnie z umową wierzyciel mógł domagać się od zadłużenia przeterminowanego odsetek maksymalnych za opóźnienie. W tej sytuacji roszczenie odsetkowe należało uznać w pełni za zasadne.

Mając na uwadze powyższe Sąd w całości zasądził od pozwanego na rzecz powoda dochodzoną kwotę tj. 3225 zł z odsetkami maksymalnymi za opóźnienie od kwoty 2500 zł od dnia 11 lutego 2023 r.

Na marginesie wskazać należy, iż pozew do tutejszego Sądu został wniesiony w dniu 9 października 2023r., zaś wcześniej był kierowany do rozpoznania w elektronicznym postępowaniu upominawczym, gdzie postępowanie umorzono. Stad rozbieżność pomiędzy datą wniesienia pozwu wynikającą z nakazu zapłaty, a poświadczeniem za zgodność z oryginałem dokumentów dołączonych do pozwu złożonego w tutejszym sądzie przez pełnomocnika powoda. Zarzuty pozwanego również w tym zakresie okazały się chybione.

O kosztach procesu Sąd rozstrzygnął po myśli art. 98 k.p.c. obciążając nimi pozwanego jako stronę przegrywającą proces.

Na koszty te złożyły się: opłata od pozwu w kwocie 200 zł, koszty zastępstwa procesowego w kwocie 900 zł (§ 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych) oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwo w kwocie 17 zł, czyli łącznie 1117 zł.

Sędzia

Z:

1.  (...)

2.  (...)

1.02.2024r.